Trẻ 3 tháng đạp chân tay liên tục khi ngủ: 10+ điều ba mẹ cần biết
> Tóm tắt bài viết cho ba mẹ
Trẻ 3 tháng đạp chân tay liên tục khi ngủ có thể là những cử động bình thường trong giấc ngủ, nhưng trong một số trường hợp cũng có thể đi kèm các biểu hiện cần được ba mẹ chú ý. Trong bài viết dưới đây, Lalala Baby sẽ chia sẻ 10+ điều ba mẹ cần biết khi trẻ 3 tháng đạp chân tay liên tục lúc ngủ, bao gồm những nguyên nhân thường gặp, các dấu hiệu cần tiếp tục theo dõi và những trường hợp cần hỗ trợ y tế khẩn cấp.
Ba mẹ tham khảo
Một số sản phẩm dành cho bé sơ sinh được yêu thích của Lalala Baby
Trẻ 3 tháng đạp chân tay liên tục khi ngủ: Sinh lý hay bệnh lý?
-
Giấc ngủ của trẻ nhỏ không phải lúc nào cũng hoàn toàn yên tĩnh. Trong một số giai đoạn, ba mẹ có thể thấy con vung tay, co duỗi hoặc giật nhẹ chân, cựa mình dù mắt vẫn nhắm và trẻ chưa thực sự thức.
-
Viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP) mô tả trong giai đoạn ngủ hoạt động (ngủ nông), trẻ có thể giật hoặc cử động tay chân, đồng thời mắt chuyển động dưới mí mắt. Khi chuyển sang giấc ngủ sâu hơn, những cử động này giảm đi.
-
Ngoài đạp chân hoặc vung tay, ba mẹ đôi khi còn thấy trẻ thay đổi nét mặt, giật nhẹ người hoặc có những cử động thoáng qua khác.
-
Vì vậy, nếu bé chỉ cựa quậy hoặc đạp chân tay trong lúc ngủ rồi tiếp tục ngủ bình thường, vẫn bú, tương tác và vận động như thường lệ khi thức thì đây chỉ là hiện tượng sinh lý bình thường.
-
Điều cần quan sát kỹ hơn nằm ở chữ “liên tục”: cử động xảy ra bao nhiêu lần, mỗi lần kéo dài bao lâu, có theo một kiểu giống hệt nhau không và trẻ có biểu hiện bất thường trước – trong – sau sự việc hay không.
5 nguyên nhân khiến trẻ 3 tháng đạp chân tay liên tục khi ngủ
Không phải trường hợp nào trẻ cựa quậy trong giấc ngủ cũng có cùng nguyên nhân. Ba mẹ hãy quan sát trạng thái ngủ, nhu cầu cơ bản và những biểu hiện đi kèm của con.
1. Trẻ đang ở giai đoạn ngủ hoạt động hoặc chuyển trạng thái ngủ
Đạp chân tay là một phản xạ tự nhiên của trẻ trong giai đoạn này.
Trong giai đoạn ngủ hoạt động, giấc ngủ của trẻ có thể trông khá “bận rộn”. Bé vẫn nhắm mắt nhưng cơ thể không hoàn toàn nằm yên như khi ngủ sâu.
Ba mẹ có thể quan sát thấy:
-
Tay hoặc chân co, duỗi hay giật nhẹ.
-
Bé cựa mình hoặc thay đổi tư thế đầu.
-
Mắt chuyển động phía dưới mí mắt.
-
Khuôn mặt xuất hiện những biểu cảm thoáng qua.
-
Bé có thể chuyển sang trạng thái ngủ yên hơn mà không thực sự thức dậy.
Vì thế, nếu bé đang đạp chân vài lần, vung tay hoặc giật nhẹ rồi lại nằm yên và tiếp tục ngủ, đó có thể chỉ là một phần của giấc ngủ bình thường.
2. Khả năng vận động của trẻ đang phát triển
Khoảng 3 tháng tuổi là thời điểm ba mẹ thường nhận thấy con ngày càng cứng cáp và vận động cơ thể chủ động hơn khi thức.
Trong ngày, ba mẹ vì vậy có thể thấy bé:
-
Đạp hai chân mạnh hơn khi nằm ngửa.
-
Vung tay hoặc đưa tay về phía đồ vật.
-
Đưa tay lên miệng.
-
Vận động tay chân nhiều khi hào hứng.
-
Kiểm soát đầu và thân trên tốt dần.
Một số cử động tay chân cũng có thể tiếp tục xuất hiện khi trẻ ngủ, đặc biệt trong những giai đoạn ngủ có nhiều hoạt động.
3. Nhu cầu cơ bản của trẻ chưa được đáp ứng
Đôi khi trẻ cựa quậy không đơn thuần vì đang ở một giai đoạn ngủ hoạt động. Con có thể đang dần tỉnh giấc vì một nhu cầu cơ bản nào đó.
Ba mẹ có thể kiểm tra những yếu tố đơn giản trước:
-
Tã: Tã bẩn, quá đầy hoặc vùng da mặc tã đang khó chịu.
-
Đói: Đặc biệt khi đã gần đến cữ bú thông thường của trẻ.
-
Quần áo: Quần áo quá chật, bị cộm hoặc khiến trẻ không thoải mái.
-
Tư thế: Quan sát xem trẻ có thực sự đang ngủ hay đã tỉnh và bắt đầu quấy.
Nếu bé cựa quậy rồi mở mắt, quay đầu, quấy hoặc xuất hiện những tín hiệu quen thuộc trước cữ bú, nguyên nhân lúc này có thể đơn giản là trẻ đang thức dần và muốn được đáp ứng nhu cầu, thay vì một bất thường xảy ra trong giấc ngủ.
4. Trẻ khó chịu vì môi trường ngủ
Nhiệt độ, quần áo và mức độ kích thích xung quanh cũng có thể ảnh hưởng đến sự thoải mái của trẻ khi ngủ.
Ba mẹ nên kiểm tra:
-
Phòng ngủ có quá nóng hoặc quá lạnh không (thử sờ lưng trẻ xem có toát mồ hôi không)
-
Không gian có ánh sáng hoặc tiếng động làm trẻ thường xuyên tỉnh giấc không.
Nếu điều chỉnh môi trường mà bé trở lại ngủ yên, không có dấu hiệu bất thường khác, sự cựa quậy trước đó có thể liên quan đến việc trẻ chưa thực sự thoải mái.
5. Trẻ đang có biểu hiện khó chịu về tiêu hóa
Nếu nghi ngờ con khó chịu ở bụng, ba mẹ nên quan sát:
-
Trẻ có quấy khóc nhiều không.
-
Có thường xuyên co chân về phía bụng khi khó chịu không.
-
Việc bú có thay đổi rõ rệt không.
-
Trẻ có nôn ói bất thường không.
-
Bụng có căng bất thường không.
-
Việc đi tiêu có thay đổi đáng kể không.
Nếu trẻ chỉ đạp chân khi ngủ nhưng vẫn bú tốt, đi tiêu như thường lệ và không có biểu hiện đau hay quấy khóc đáng kể, ba mẹ không nên tự chẩn đoán con bị đầy hơi hoặc tự dùng thuốc chỉ dựa vào biểu hiện này.
10 dấu hiệu ba mẹ cần lưu ý khi trẻ đạp chân tay trong lúc ngủ
Phần lớn những cú giật hoặc cử động ngắn chỉ xuất hiện khi ngủ có thể là sinh lý bình thường. Tuy nhiên, có sự khác biệt giữa một em bé “ngủ không yên” và trẻ xuất hiện cử động bất thường kèm thay đổi hô hấp, màu da hoặc khả năng phản ứng.
Ba mẹ có thể chia những biểu hiện cần lưu ý thành hai mức: dấu hiệu cần hỗ trợ y tế khẩn cấp và trường hợp nên trao đổi với bác sĩ.
5 dấu hiệu cần được hỗ trợ y tế khẩn cấp
1. Trẻ khó thở nghiêm trọng hoặc ngừng thở
Nếu trẻ đang cử động bất thường và đồng thời có biểu hiện khó thở rõ rệt, ngừng thở hoặc không thở bình thường, đây không còn là tình huống chỉ theo dõi tại nhà.
Ba mẹ nên hỗ trợ hô hấp kịp thời cho con và gọi hỗ trợ y tế khẩn cấp nếu không có chuyển biến tích cực.
2. Môi, lưỡi hoặc mặt chuyển xanh, tím hay xám
Thay đổi màu sắc đáng lo ở môi, lưỡi hoặc khuôn mặt có thể liên quan đến vấn đề hô hấp hoặc tuần hoàn và cần được xử trí khẩn cấp.
3. Trẻ không phản ứng hoặc không thể đánh thức
Nếu bé khác hẳn trạng thái ngủ thông thường, không phản ứng hoặc không thể đánh thức, ba mẹ cần tìm hỗ trợ y tế ngay thay vì chờ xem trẻ có tự trở lại bình thường hay không.
4. Xuất hiện cơn cứng hoặc giật bất thường kéo dài
Một vài cú giật nhẹ trong giấc ngủ có thể bình thường. Nhưng nếu trẻ xuất hiện cơn co cứng hoặc giật bất thường kéo dài, đặc biệt nếu đây là lần đầu ba mẹ nghi trẻ có cơn co giật, cần được đánh giá y tế.
Viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP) khuyến nghị gọi cấp cứu khi đây là cơn co giật đầu tiên, cơn kéo dài hơn 5 phút, xảy ra liên tiếp mà trẻ không trở lại bình thường giữa các cơn, trẻ không tỉnh lại hoặc gặp khó khăn khi thở.
5. Trẻ xuất hiện tình trạng cấp tính nghiêm trọng khác
Ba mẹ là người quen với trạng thái thường ngày của con nhất. Nếu cử động tay chân đi kèm sự thay đổi đột ngột và nghiêm trọng về hô hấp, khả năng phản ứng, màu da hoặc toàn trạng của trẻ, không nên trì hoãn việc tìm trợ giúp chỉ để tiếp tục quan sát tại nhà.
5 trường hợp nên quan sát thêm hoặc trao đổi với bác sĩ
Không phải mọi biểu hiện dưới đây đều đồng nghĩa trẻ mắc bệnh. Tuy nhiên, đây là những tình huống ba mẹ nên ghi nhận và trao đổi với bác sĩ để được đánh giá trong bối cảnh phát triển tổng thể của trẻ.
1. Cử động xảy ra thường xuyên và ba mẹ không phân biệt được với cử động bình thường khi ngủ
AAP cho biết những cú giật tay hoặc chân ngắn chỉ xảy ra trong lúc ngủ thường có nhiều khả năng là cử động giấc ngủ bình thường. Nếu ba mẹ không chắc những gì mình quan sát thấy có thuộc nhóm này hay không, hãy trao đổi với bác sĩ thay vì tự chẩn đoán.
2. Cử động có xu hướng tăng về tần suất hoặc mức độ
Nếu trước đây trẻ chỉ thỉnh thoảng cựa quậy nhưng các biểu hiện ngày càng thường xuyên, mạnh hơn hoặc kéo dài hơn, ba mẹ nên ghi nhận sự thay đổi này.
Thông tin về thời điểm xuất hiện, thời lượng và tần suất sẽ hữu ích hơn việc chỉ mô tả rằng trẻ “đạp rất nhiều”.
3. Trẻ có thêm thay đổi về bú, ngủ hoặc phản ứng
Một cử động đơn lẻ ít cung cấp thông tin hơn toàn trạng của trẻ.
Nếu trẻ đồng thời bú kém rõ rệt, ngủ nhiều khác thường, yếu hơn hoặc có thay đổi đáng kể về cách phản ứng với ba mẹ, nên trao đổi với bác sĩ. AAP khuyến nghị liên hệ bác sĩ khi trẻ nhỏ có thay đổi đột ngột về kiểu bú hoặc cách trẻ nhìn và hành xử so với bình thường.
4. Cử động bất thường lặp lại, cứng người hoặc vận động không cân xứng
Nếu ba mẹ thấy cùng một kiểu cử động bất thường xuất hiện nhiều lần, cơ thể cứng hoặc một bên vận động khác rõ rệt so với bên còn lại, hãy ghi nhận và trao đổi với bác sĩ.
5. Biểu hiện khác rõ rệt so với những cử động thông thường của con
Không phải lúc nào ba mẹ cũng có thể gọi chính xác tên một cử động. Nếu cảm thấy biểu hiện lần này khác hẳn những lần bé cựa mình, giật nhẹ hoặc đạp chân thông thường, việc hỏi ý kiến chuyên môn là hợp lý.
Bác sĩ nhi khoa có thể là nơi bắt đầu để đánh giá. Tùy đặc điểm cử động và những biểu hiện đi kèm, bác sĩ sẽ quyết định trẻ có cần được thăm khám hoặc giới thiệu tới chuyên khoa phù hợp hay không.
Ba mẹ tham khảo:
Hy vọng qua bài viết trên đây, ba mẹ đã hiểu rõ hơn về hiện tượng trẻ 3 tháng đạp chân tay liên tục khi ngủ, những nguyên nhân thường gặp cũng như cách nhận biết các biểu hiện cần lưu ý. Ba mẹ nên quan sát cử động của bé cùng những dấu hiệu đi kèm, đồng thời ghi lại tần suất hoặc quay video nếu cần để cung cấp thêm thông tin cho bác sĩ. Nếu bé xuất hiện các dấu hiệu cần hỗ trợ y tế khẩn cấp, ba mẹ nên đưa trẻ đến cơ sở y tế để được đánh giá kịp thời.
Khám phá thêm cùng Lalala Baby
Giáo dục sớm chuẩn chuyên gia (Montessori /Glenn Doman)
Thương hiệu đồ chơi giáo dục sớm Việt Nam
Theo quy chuẩn QCVN 3: 2019/BKHCN
Đổi trả 15 ngày, bảo hành 6 tháng (áp dụng với một số sản phẩm)
